Van Sint-Sebastiaan naar Sint-Sebastiaan en Barbara
De huidige naam Gilde Sint-Sebastiaan en Barbara kent een bijzondere geschiedenis. Een belangrijk deel van dat verhaal is door oud-schrijver en later hoofdman Gerrit Hoffmans op schrift gesteld, mede op basis van gesprekken met keizer Jantje van Elderen. Daarmee bleef de geschiedenis voor volgende generaties bewaard.
Het gildefeest van 1922
In 1922 organiseerde Gilde Sint-Sebastiaan een groot gildefeest in Moergestel. Het feest werd een succes, ook financieel. Binnen het gilde bestond in die tijd belangstelling om naast het traditionele handboogschieten ook met het geweer op de wip te gaan schieten.
Van de opbrengst van het gildefeest werden bij wapenhandelaar Van Berkel in Tilburg vijf geweren aangeschaft. Vervolgens werd een afzonderlijke schietvereniging opgericht onder de naam Sint-Agnus. Deze vereniging bestond uit twaalf leden van Sint-Sebastiaan en schoot op zondagmorgen op ’t Stokske.
Het ontstaan van Sint-Barbara
De samenwerking binnen Sint-Agnus verliep niet zonder problemen. Rond 1930 hield de schietvereniging op te bestaan en waren ook de vijf geweren verdwenen.
In een periode waarin de onderlinge verhoudingen binnen Sint-Sebastiaan niet optimaal waren, werd vervolgens door Piet Schilders, samen met enkele voormalige leden van Sint-Sebastiaan, Gilde Sint-Barbara opgericht. Piet Schilders werd hoofdman van het nieuwe gilde.
Het bestaansrecht ter discussie
In de jaren daarna ontstonden vragen over de historische grondslag van Sint-Barbara. Volgens het overgeleverde verhaal waren er geen oude Caert of andere documenten bekend waarmee een eerder bestaan van dit gilde kon worden aangetoond.
Er werden gesprekken gevoerd over een mogelijke fusie met Sint-Joris en Sint-Catharina, maar die leidden niet tot een samengaan. Uiteindelijk kwam een mogelijke hereniging met Sint-Sebastiaan in beeld. Zolang Piet Schilders hoofdman of lid van Sint-Barbara was, bleek een fusie echter niet mogelijk.
De fusie van 1954
Na het overlijden van Piet Schilders in 1954 werden de gesprekken opnieuw geopend. In september 1954 kwam de fusie tot stand.
Daarbij werden enkele duidelijke voorwaarden afgesproken:
- alle leden van De Overheid van Sint-Sebastiaan behielden hun functie;
- er werd geen overheidsfunctie van Sint-Barbara overgenomen;
- alle bezittingen van Sint-Barbara werden overgedragen;
- het samengevoegde gilde kreeg de naam Sint-Sebastiaan en Barbara.
Daarmee ontstond de naam die ons gilde tot op de dag van vandaag draagt.